robertus baeken, die de vader is van don vitalski, schreef het boek "leonard en ik", over zyn nonkel leonard, de fameuze beeldhouwer. over 86 afleveringen verspreid, worden die mémoires hier integraal gepubliceerd.
prent: Portret moeder van de kunstenaar in blauwe hardsteen.
LEONARD EN IK
door Robertus Baeken
85.
Op een andere keer, toen Max toevallig ook op bezoek was en het gesprek tussen ons beiden eventjes afdwaalde, begon Leonard in zijn fauteuil te knikkebollen. Pas toen wij al een poosje zwegen, schrok hij uit zijn slaap wakker. Daardoor werd ik voor het eerst helemaal doordrongen van het besef dat hij, ondanks alle geruststellingen van zijn kant, zwaar ziek was.
Nog één keer heb ik een diepgaand gesprek met hem gevoerd. Dat was de laatste keer, op een vroege avond. Het werd schemerig en ik stond op om te vertrekken. Hij volgde me naar de deur. Bij het ruime voorportaal bleef ik staan en keek naar het indringende portret van zijn moeder in blauwe hardsteen. In mijn onderbewustzijn moet ik hebben aangevoeld dat het de laatste keer was. Ik vroeg hoe oud hij was toen hij dit mooie, karaktervolle portret had uitgehouwen.
Leonard kwam vlak naast me staan en keek er zoals ik, dromerig afwezig, vervuld van weemoed, maar tegelijkertijd heel doordringend naar. ‘Eenentwintig,’ zei hij. ‘Goh, zo jong nog! Waar is al die tijd?’
Ik weet dat hij op dat moment in één omvattende blik heel zijn leven overschouwde. Want ineens voegde hij er met een diepe zucht aan toe: ‘Ja, en heb ik het wel goed gedaan?’
Ik begreep wat hij voorhad. Het was eigenlijk zelfs geen vraag, maar de uiting van zowel de twijfel die hem plotseling overviel of hij zijn leven wel goed had ingericht, als van de vraag, die hij aan zichzelf stelde, of hij in zijn kunst alles gegeven had.
In één zinnetje gaf ik op beide vragen tegelijk antwoord. Misschien was dat een troost. ‘Jawel Nonkel, jouw leven was vol! Je moet nergens spijt van hebben.’
Ik begreep dat hij zoals iedereen in het leven keuzes had moeten maken en dat die andere, oningevulde mogelijkheden hem nu misschien kwelden. Zo had deze man, die toch erg veel van kinderen hield, een vrouw kunnen hebben en een gezin. Maar waarschijnlijk was hij dan ook geen beeldhouwer geworden. Wie weet wat goed is voor een ander mens? Iemands leven is steeds wat het is. En zoals de door hem bewonderde Felix Timmermans had geschreven: ‘…al het overige is weemoed naar ik weet niet wat…’
Bij de voordeur nam ik van Leonard afscheid, niet wetend dat ik hem nooit meer zou zien. Aan de hoek van de straat draaide ik me om, en als steeds stak hij ook nu weer bij wijze van een laatste groet, vriendelijk zijn hand op.
(WORDT VERVOLGD...)
Geen opmerkingen:
Een reactie posten