leestekens

II. de komma

3. tussen persoonsvormen

een "persoonsvorm" is een werkwoord dat is vervoegd. bekyk my deze volgende zin:

"de kikkers springen."

in dit voorbeeld is "springen" een persoonsvorm, dat wil zeggen: een vervoegd werkwoord, dat wil zeggen:  een werkwoord dat concreet plaatsgrypt in een aanduidbare tyd en ruimte. bekyk my daarna echter eens deze volgende zin:

"ik houd van springen."

daarzo is springen géén persoonsvorm, maar een abstract begrip, dat losstaat van een concrete tyd en ruimte. het is een infinitief; in-finiet willende zeggen: oneindig. het werkwoord is, m.a.w., uit zyn concrete, fysieke omgeving van tyd en ruimte weggeplukt en, in zyn abstractie, als het ware tot in het luchtledige geworpen.

tussen twee persoonsvormen,- dat wil dus zeggen: tussen twee vervoegde werkwoorden -, moet er àltyd een komma staan. altyd, beste lezers!!

    het is waar: zelfs bij de allermeest professionele uitgevers en in de allermeest gerenommeerde, onderlegde, litterair gestuwde media wordt hier nu werkelyk al jàrenlang ondraaglyk veelvuldig tegen gezondigd, om niet te zeggen zelfs quasi systematisch. nochtans, en dit is nogal uniek ook: in waarheid bestaat er op deze regel geen énkele uitzondering, zélfs niet binnen de stryd tussen grammatica en muzikaliteit! je schryft dus àltyd (àltyd!!):

"als ze springen, willen ze pudding."

en dat zal wel geen probleem zyn - maar; ziehier: ook in byna versteende uitdrukkingen, waar een bepaald werkwoord in zyn persoonsvorm zo standaard op ons overkomt dat het ons byna geen vervoeging meer lykt, blyft deze regel van kracht:

"normaal gezien, zwemmen hier geen palingen."

dat werkwoord "gezien", is wel degelyk een vervoegd werkwoord!! dus ook daar moét een komma!!

het voordeel van de universaliteit van een regel als deze, is dat zy de lezer in eender welke talige compositie een als betrouwbaar gedefinieerd, logisch baken aanreikt. je moét hier als lezer op kunnen vertrouwen met je ogen dicht - zodat het van de auteur, of toch zéker van de eindredacteur, een zonde is als hy dit niet eerbiedigt. het muzikaal vooruitgestuwde ordeningsprincipe van de schryftaal is broodnodig als een soort van levendige, anarchistisch in het lover om zich heen ademende dionysos - maar:  het is en blyft iets marginaals, temporeel als een carnaval. het grammaticale principe van de gestrenge, onkreukbare apollo in den hoge, moét uiteindelyk zegevieren - of anders, lezers, zullen onze kleinkinderen geen eten meer hebben.