robertus baeken, die de vader is van don vitalski, schreef het boek "leonard en ik", over zyn nonkel leonard, de fameuze beeldhouwer. over 82 afleveringen verspreid, worden die mémoires hier integraal gepubliceerd.
LEONARD EN IK
door Robertus Baeken
10.
Daar is het karaktervolle portret van Va Jules. In mijn ogen had ‘s mans uiterlijk wat van de Amerikaanse komiek W.C. Fields, maar dan zonder diens gladde spraakval. Er is iets aan het portret dat ik log zou noemen. Ik geloof dat mijn grootvader nogal moeite had om zich genuanceerd te uiten. Althans, ik heb hem nooit veel horen zeggen, of toch zelden iets waarbij hij zich fijngevoelig uitdrukte. Bij mij wekte zijn kalme, erg lage en toch zeer volumineuze stem veeleer de indruk dat hij enkel nodeloos grote hoeveelheden lucht door de ruimte stiet. Nochtans was hij springlevend vanbinnen. Zo herinner ik me de smartvolle begrafenis van zijn oudste kleinzoon, die op 10 april 1965 bij een vliegtuigramp om het leven was gekomen. Samen betraden wij het kerkportaal en ik hoorde nog net hoe hij gekweld mompelde: ‘Waarom hij, Leo? Waarom niet ik?’ En eens had hij als jonge vader, overmand door het verdriet om de voortijdige dood van zijn jongste kind, spontaan een arduinen grafzerkje uitgehouwen! Deze steen bevond zich in Leonards atelier. Boven de vijf namen van zijn overleden kleintjes stond een cherubijntje gebeiteld in bas-reliëf en Italiaanse renaissancestijl, met een doek in talrijke plooien om de lendenen gedrapeerd. Leonard noemde het een klein meesterwerk, temeer daar zijn vader nooit eerder voor iets kunstzinnigs hamer en beitel had gehanteerd.
Voor ons, zijn kleinkinderen, was Va Jules eerder zelden te zien. Pas achteraf werd het ons bekend dat hij in zijn oude dag heimelijk aan de jenever zat. Zo hadden wij ineens een verklaring waarom hij, met een schuine blik naar boven, dagenlang onbeweeglijk stil op zijn duivenkot doorbracht, vergeefs wachtend op een mirakel dat tijdig uit de lucht zou komen vallen. Het lijkt me moeilijk te rijmen, maar desondanks zou hij tot op zeer hoge leeftijd dol op vrouwen zijn gebleven. Een kwieke logheid, jawel. Een mens heeft zoveel kantjes. Ze zitten allemaal in dat gevoelige portret.
Hierna volgen een aantal portretten van Moe Wis. Hoewel ze stuk voor stuk een sterke fysieke gelijkenis vertonen en, gelet op de tegelijk krachtige als zachtheid van hun uitdrukking, getuigen van de diepe genegenheid en het respect dat een zoon voor zijn moeder kan hebben, zijn ze alle zeer verschillend. Deze portretten leggen sterk de nadruk op de lichamelijkheid. Men wordt getroffen door een gezicht dat onderhevig is aan de fysieke aftakeling. Een mens is eindig en daarom voelt men mededogen en liefde.
WORDT VERVOLGD...
Geen opmerkingen:
Een reactie posten